Saturday, Dec 10th

Last update:10:30:34 AM GMT

Headlines:
Load a sample iFrame " href="/gujarati/others/vedio-gujarati">Video-Gujarati

એચ.આય.વીની કસોટી

Print PDF
ઘણા બધા એચ આય વી+ લોકોને જ્ઞાન નથી કે તેઓને ચેપ લાગ્યો છે. દા.ત. ૧% થી ઓછી શહેરી વસ્તીને જે આફ્રીકામાં રહી લૈંગિક સબંધ રાખે છે જેઓને ડૉક્ટરે તપાસેલ છે, આ લોકોનું પ્રમાણ ગામડામાં રહેતી વસ્તી કરતા ઓછું છે. એથી વધુ ફક્ત ૦.૫% ગર્ભવતી સ્ત્રી જે શહેરમાં મળતી ઔષધ અને સલાહ તથા ઉપચાર લઈ તેઓની તપાસ કરતા પરિણામ મળી આવેલ એવી છે. આની સામે તુલનામાં આરોગ્યની સહાય ગામડામાં ઓછી છે. રક્તદાતાને પોતાના ચેપ વિશે માહિતી રહેતી નથી માટે દાતાના લોહીની તેમજ લોહીમાંથી બનાવેલ ઔષધ જે ઉપચારમાં વાપરવામાં આવે છે, તેની નિયમિત એચ આય વીની ચકાસણી તથા ઔષધીય સંશોધન કરવામાં આવે છે.

એચ.આય.વી-૧ની પરીક્ષા શરૂઆતથી એક એન્ઝાઇમને લગતા immuno sorbent assay (એલીસા)થી થાય છે, એ જાણવા માટે કે એમાં એચ.આય.વી ૧ ના જંતુ છે કે નહી. નમુનાઓ જેમાં નૉનરિએક્ટીવનું પરિણામ ન હોય જે એલીસામાં શરૂઆતથી એચ.આય.વી નેગેટીવ(-) મનાયેલ હોય સિવાય કે નવા ચેપ લાગેલ ભાગીદાર અથવા અજાણતા ભાગીદારને ન જાણતો એચ.આય.વીનો ચેપ લાગવાની શક્યતા હોય. એલીસાનાં નમુનાના પરિણામ ફરીથી બેવડી રીતે પારખવામાં આવ્યા. જો ફરીથી કરેલા પરીણામ રીએક્ટીવ હોય, ઘડીયેવારે જો નમુના પુનકાર્યવત હોય અને મજબુત રીતે પારખવામાં આવ્યા હોય, જે ચોક્કસ રીતે પરિણામ જાણવા માટે પારખ્યા હોય છે. (દા.ત. વેસ્ટર્ન બ્લૉટ અથવા ઓછું જાણીતુ એક ઇમ્યુનો ફ્લોરોસન્સ એસ એ (IFA). ફકત નમુનાઓ જે વારંવાર એલીસાથી પુન કાર્યવત થયા હોય અને IFAના અથવા વેસ્ટર્ન બ્લૉટ એચ.આય.વી+ નાં માનવામાં આવે છે અને એચ.આય.વીના ચેપના લક્ષણ બતાવે છે. નમુનાઓ જે વારંવાર એલીસા પુન:કાર્યવત કોઇક્વાર હોય છે અને તે વેસ્ટર્ન બ્લૉટ જેના પરિણામો જે કદાચ અપુર્ણ હોય અને એન્ટીબૉડીના એચ.આય.વી ઉપર તેના ચેપ લાગેલા માણસને ઉત્તર આપે છે, અથવા અસાધારણ પ્રતિક્રિયા જેને ચેપ ન લાગેલ હોય તેવા માણસને અસર કરે છે. છતા IFA(આઇ એફ એ)આવા ચેપ લાગેલ શક ભરેલા બનાવ ઉપર વપરાય છે, જે મોટે ભાગે વપરાતું નથી. સામાન્ય રીતે બીજો નમુનો એક મહીના પછી લેવો જોઇએ અને એવા લોકો ઉપર અજમાવવો જોઇએ કે જેને અનિશ્ચિત પ્રમાણે પરિણામ વેસ્ટર્ન બ્લૉટના આવતા હોય. તે છતા સાધારણપણે એ ઓછી રીતે મળે છે. ન્યુક્લેઇક એસીડની પરીક્ષા (દા.ત. વિષાણુ આર એન એ અથવા પ્રોવિરલ ડી એન એ વિસ્તારપુર્વક પ્રથા). આનું નિદાન કેટલીક પરિસ્થિતી નીચે મદદ કરી શકે છે. વધારામાં કેટલાક ઓછા પારખેલ નમુનાઓ અનિશ્ચિત પરિણામ આપે છે કારણકે તેમાં નમુનાની ઓછી સંખ્યા હોય. આવી સ્થિતીમાં બીજો નમુનો લેવામાં આવે છે અને એને એચ.આય.વીના ચેપ માટે પરખવામાં આવે છે.

એચ.આય.વીની સારવાર
આજે એચ.આય.વી. અથવા એડ્સના રોગને મટાડવા માટે ઇલાજ અથવા દવા નથી. ફક્ત એક જાણીતો ઉપાય તે રોકવા માટે ચેપની સામે ખુલ્લુ ન મુકવું, એન્ટી રેટ્રોવાયરલની સારવાર તરત જ ખુલ્લુ થયા પછી કરવી, જેને ઉઘાડુ મુક્યા પહેલા પ્રોફીલેકસીસ આપવું જેને લીધે ચેપ લાગવાની શક્યતા જેટલી જલ્દી બની શકે તેટલી ઓછી થાય છે. આ સારવાર એચ.આય.વીના સંક્રમણને માટે અતિ વર્તમાન આધુનિક એન્ટીવાયરલ થેરપી અથવા HAART છે. આ બહુ જ મોટા પ્રમાણમાં લાભદાયક છે જેને લીધે ઘણા બધા એચ.આઇ.વીનો ચેપ લાગે લોકોને ફાયદો થાય છે એની ૧૯૯૬ની શરૂઆતથી જે અવરોધ કરનાર HAART. આજકાલ HAART ની અવરોધ કરનાર HAART પધ્ધતી શરૂમાં ઉપલબ્ધ થઈ વર્તમાન HAARTના વિકલ્પ તરીકે ત્રણ દવાઓના મિશ્રણથી બે પ્રકારની દવાના વર્ગ અથવા એન્ટીરેટ્રોવાયરલના મારફતીયાના વર્ગો રહયા છે. બે ન્યુક્લીઓસાઈડ અનુરૂપ ટ્રાન્સક્રીપટેસ ઇનહેબીટર રીવ્હર્સ દવાઓના નવી કક્ષામાં આવી રીતના રૂપમાં પ્રવેશ ઇનહેબીટર જે દર્દીના ઇલાજના વિકલ્પ પ્રદાન જે પહેલેથી આમ ઉપચારથી પ્રતિરોધી વાયરસથી સંક્રમિત છે પણ તે ઉપલબ્ધ નથી અને વ્યાપક રૂપના સંશોધનમાં આમતોર પર ઉપલબ્ધ નથી સીમિત બેઠક, કારણકે બાળકોમાં પ્રૌઢ કરતા વધુ તેજીથી એડ્સની પ્રગતી થાય છે. ખાસ કરીને યુવા બાળકોમાં વધુ આક્રમક ઉપચાર વૃધ્ધ કરતા બાળકોને આપવાની સિફારિશ કરી છે.વિકસિત દેશોમાં તે ઉપલબ્ધ છે, જ્યાં HAART છે. ડૉક્ટર આપણા દર્દીને સારી રીતે મુલ્યાંકન, વાયરલ લૉડ, કેટલી તેજીથી સી ડી ૪ નીચે જાય છે તે માપે છે, અને દર્દીની તત્પરતા એ તો નિશ્ચિત છે જ્યારે ઇલાજ કરવાની સલાહ આપી. HAART સારવાર ન તો દર્દીને અને ન તો સમાન રૂપમાં બધાજ લક્ષણો દુર કરે છે. એચ.આય.વીના ઉચ્ચસ્તર-૧, હંમેશા HAART વિરોધી સારવાર બંધ કરી છે, પાછી બીજુ પણ એ એચ.આય.વી સંક્રમણને માટે એક જીવનભર તે વધુ લેવા માટે મંજુરી આપી દીધી છે. HAART નો પ્રયોગ હશે તેના સિવાય. ઘણા એચ.આય.વીના સંક્રમિત વ્યક્તિ આપણુ સામાન્ય સ્વાસ્થય અને જીવનની ગુણવત્તામાં ઉલ્લેખનીય સુધારાનો અનુભવ કર્યો છે, જે એચ.આય.વીમાં એક મોટી કમતરતા દર્દીઓમાં અને વિકસિત દેશોમાં મૃત્યુ સાથે જોડાઇ છે. એક સંશોધનના આધારે એક એચ.આય.વી સંક્રમિત વ્યક્તિ પરિક્ષણ થયા પછીનું જીવન ૩૨ વર્ષ છે, અને સારવાર શરૂ કરી દીધી છે, જ્યારે સીડી ૪ નં. ૩૫૦/એ યુ એલ છે, HAART ની અનુપસ્થિતીમાં, એચ.આય.વી સંક્રમણથી એડ્સની પ્રગતિને ૧% નવથી દસ વર્ષોમાં થાય છે અને એડ્સના વિકાસ પછી વચ્ચેનું અસ્તિત્વનો સમય માત્ર ૯.૨ મહીના છે એ જોવામાં આવ્યુ છે. તો પણ ક્યારેક ક્યારેક HAART પ્રાપ્ત વધુ પરિણામથી ઓછુ, કોઇક્માં પ્રભાવિત કરે તેવી પરિસ્થિતીમાં ઓછામાં ઓછુ દર્દીની ૫૦% અસર આ એવી દવા અસહિષ્ણુતાના રૂપમાં કાંઇ કારણોને લીધે/સાઈડ ઇફેક્ટ છે. પહેલા અપ્રભાવિત ART થેરપી અને સંક્રમણ એક દવા એચ.આય.વીના પ્રતિરોધ તનાવની સાથે વળગી ન રહેતા અને ART સાથે ન ટકી રહેતા સૌથી વધુ વ્યક્તિઓને HAART થેરપીથી લાભ મળ્યો નથી. બીજાઓ માટે કારણ પાલન અને બીજા HAART ની સાથે દૃઢતા અને વિભાજિત વધુ વ્યાપ વાળી છે.

પ્રમુખ મુદ્દો, એવા ગરીબ ચિકિત્સા દેખભાળ માટે ઉપયોગના રૂપમાં, સામાજીક અપર્યાપ્ત સમર્થન કરે છે. માનસિક રોગ અથવા નશીલી દવાઓના દુ્રૂપયોગ નહી હોવાના લીધે યોગદાન કરે છે. આ HAART regimens ની જટિલતાના ક્યા કારણે ગોળીયોનુ પ્રમાણ, ખાવામાં પરેજ ન પાળતા, આડ અસરની સમસ્યા પણ અન્ય મુદાઓમાં છે. દુષ્પરિણામ liposystroply, dyslipidemia, ઇન્સુલીન અવરોધ, હૃદયનું જોખ્મ અને જ્ન્મના દોષ વૃધ્ધિ પણ સામેલ છે. એચ.આય.વીની સારવાર શરૂ કરવા માટે હજુ પણ ચર્ચા થાય છે. દર્દીના સીડી ૪ ની ગણતરી ૨૦૦ અંકથી નીચે જવા પહેલા ઉપચાર શરૂ કરવા માટે કોઇ વાદ નથી અને રાષ્ટ્રીય દિશા નિર્દેશ કરે છે કે એકવાર સીડી ૪ આંક ૩૫૦ થી નીચે જાય તો ઉપચાર કરી શકાય પણ ઉપચાર શુરૂ કરતા પહેલા સીડી ૪ આંક ૩૫૦ થી નીચે જવાની સાબીતી ટેસ્ટ દ્વારા મેળવવી જરૂરી છે. એવા દેશો જ્યાં સીડી ૪ની ગણતરી ઉપલબ્ધ નથી દર્દી WHO ના માર્ગદર્શન પ્રમાણે સ્તર III અને IV ના દર્દીને ઉપચાર મળવો જ જોઇએ. એન્ટીરેટ્રોવાયરલ દવાઓ મોંધી છે, અને દુનિયામાં ઘણા ભાગમાં એચ.આય.વી/એડ્સ માટે ઉપચાર ઉપલબ્ધ નથી. અનુસંધાનમાં વર્તમાન ઉપચાર પધ્ધતીમાં સુધાર લાવવા હાલમાં વપરાતિ દવાની આડ અસર પણ શામિલ છે. આગળ દવાના રેજીમેન્સ સરળ બનાવવા પાલનમાં સુધારણા, અને રેજીમેન્સનો સૌથી સારો અનુક્રમ નિર્ધાર કરવા ઔષધ પ્રતિરોધનું બંધન છે, દુર્ભાગ્યથી, ફ્ક્ત એક રસી લ્યો અને મહારોગ રોકવામાં સક્ષમ બનો, આ એટલા માટે કે ઓછી લાગત, વિકસિત દેશોમાં આવી રીતે સસ્તી થઈ શકી હશે અને રોજિંદા ઉપચારની આવશ્યકતા નહી ભાસે, તો પણ, એચ.આય.વીના ૨૦ વર્ષ પછી એક રસી માટે એક મુશ્કેલ લક્ષ્ય બન્યુ છે.

ઉપચારમાં વિકાસ
નવી સારવાર કરવાની આશાઓમાં ક્રી રેકોમ્બિનેજ અથવા એનજાઇમ ટ્રી રેકોમ્બિનેજનો નો સમાવેશ થાય છે. આ બંને એચ.આય.વીને દુર કરે છે. એક ચેપ લાગેલ અણુને આ એનજાઇમ એક સારવાર કરવાનું વચન આપે છે, જે દર્દીના શરીરમાંથી મુખ્ય ભાગનાં અણુને બહાર કાઢે છે, જે સારા કરે છે અને ફરીથી શરીરની અંદર રોપે છે અને એનજાઈમને શરીરમાં ધકેલે છે. આ ધકેલેલ એનજાઈમ આ રોગના વિષાણુને શોધે છે અને તેનો નાશ કરે છે.

૨૦૦૮ માં ડૉ. ગેરો હટ્ટરે જાહેર કર્યુ કે એક એચ.આય.વી+ લ્યુકેમિયા થયેલ દર્દીને સારો કર્યો હતો, હાડકાના માવાને એક જગ્યાએથી બીજી જગ્યા ઉપર લઈ જઈને. એક તંદુરસ્ત દાન આપનાર જેની પાસે સીસી આર ૫/૩૨ ફેરફાર કરવાની તાકત છે (જે એચ.આય.વીનો પ્રતિરોધ કરવાની શક્તિ ઘરાવે છે) ૬૦૦ દિવસ પછી એન્ટ્રી રેટ્રોવાયરલના દવાની સારવાર લીધા વીના, એચ.આય.વીના દર્દીના લોહીમાં અથવા તેનાં સ્નાયુમાં ન મળ્યો. આમાં નાશ થવાનો સંભવ જે હાડકાના માવાનો ફેરફાર કરવાના જોખમ સાથે સંકળાય છે, કદાચ કોન્ટ્રામીડીકેટ આ સારવાર કરવામાં આવે એચ.આય.વી+ દર્દી ઉપર જેને લુકેમિયા અથવા લિમ્ફોમા ન હોય.

સુચના

 
આ આપની સાઈટ છે, સુચના અથવા પ્રતિક્રીયા આવકાર્ય છે. જણાવશો, તો અમો તેના આધારે ઉત્તમ કરવાના પ્રયત્‍નો કરશું.

સુચના જણાવો

વાર્તાપત્ર

 
Newsletters

Link to Aarogya

 

પ્રકાશન

 
Know Your Rights!

અમારીસાથી આઓ